THƠ NGUYÊN DàQÙY

funnyanimal297Viết về thi ca rất bao la thi nhân tiền chiến một thời vang bóng là những đóa hoa rực rở mở đầu cho nền thi ca mới Việt nam. Thế hệ gần với chúng ta nói riêng ở Quảng Nam những danh nhân, thi sĩ được nhiều người biết và ái mộ như: Bùi Giáng, Luân Hoán, Vương Ngọc Long, Trần Trung Đạo, Thái Tú Hạp, Phan Nhật Nam, Hoàng Lộc, Phan Xuân Sinh, Mạc Phương Đình v v.   Là những tâm hồn say đắm đi vào nhịp sống ca tụng tình yêu đôi lứa, tình yêu quê hương thật phong phú, với nhiều kỷ niệm xa khơi bên dòng đời của kiếp sống tha phương ..

Hơn nửa đời người sống hải ngoại tôi rất say sưa ngưỡng mộ những thi tập có tâm hồn hướng về đất mẹ nơi chôn nhau cắt rốn. Mỗi thi nhân là một thế giới riêng với bao vui buồn.. đưa độc giả vào thế giới say mê, mộng tưởng.  Lịch sử thi ca mênh mông vô tận mà thi nhân sống và cảm nhận tình trăm ngả của lữ khách muôn phương. Thi tập „Những phương trời nhớ“, là nỗi nhớ, là niềm đau của thế hệ trẻ sau 1975, dù chiến tranh chấm dứt, nhưng họ đã gánh chịu những đổi thay cuộc đời dâu bể, nhiều gia đình chịu khổ nạn của thời đại mới. Thơ không vướng đọng hận thù nhưng mang những nét buồn nhẹ nhàng như cơn gió thoảng. Thi tập ôm trọn tâm tình quê hương, là tâm thức chung của người Việt Nam đang lưu vong xứ người .

Thi tập „Những phương trời nhớ“ của thế hệ trẻ định cư Hoa Kỳ với gia đình theo diện HO (Humanitarian Operations), đã hội nhập vào xã hội mới nhưng vẫn canh cánh bên lòng nỗi thương nhớ Quê hương. Đọc thi tập nầy như viếng khu vườn thiên nhiên để thưởng thức cái hương sắc của những đoá hoa đơn sơ mà yêu kiều, tưởng như mộc mạc nhưng chứa đựng tình quê, mỗi bụi hoa, cụm cỏ là những khám phá hứng khởi về thi ca tràn đầy sinh lực, tôi đã cảm nhận những ngang trái cuộc đời đầy nghẹn ngào xao xuyến .. Thi tập vững vàng về văn chương và nghệ thuật sống với những nụ cười hồn nhiên, tinh thần thủy chung của một dân tộc, cái đạo nghiã làm người, tình con đối với cha mẹ. Tôi không bàn rộng về mỗi thi nhân góp mặt trong thi tập nầy, nhưng tôi vô cùng phấn khởi với Nguyên Dã Quỳ xuất thân từ Quảng Nam, luôn hướng về vùng đất, nơi đó tôi đã chào đời, một dấu ấn khơi lại kỷ niệm ngàn đời không đổi thay:

Biết nói gì đây, giữa hai phương trời nhớ

Tôi ở bên nầy, thương lắm Quảng Nam ơi!

Thương dòng sông..bên lở bên bồi

Thương kỷ niệm.. một thời sách vở

Chiều thu ở khung trời Đại học với gió heo mây, bóng cây tùng già vẫn trơ cành trong nắng chiều vàng hoe, rồi chia tay bạn bè cảnh vật như phủ màu ảm đạm, niềm thương nhớ bỗng đâu xâm chiếm tâm hồn, thi nhân ra đi mà lòng như trải qua cơn gió lạnh:

Tôi đứng cuối sân trường nhìn vạc nắng

Nắng vàng hoe hay nước mắt nhạt nhoà

Chia xa rồi còn đâu nữa mà hoa

Mà thỉnh thoảng tôi ra đây đứng ngắm

Ra đi ôm theo nhiều kỷ niệm của tuổi hoa niên, những năm dài dưới mái trường thân yêu, bỏ lại phiá sau những thương nhớ giận hờn:

S12Tôi bước đi mang trăm ngàn lưu luyến

Quây lại nhìn thầm tiếc tuổi hoa niên

Vẫy tay nhé cây phong già hùng vĩ

Mà bao năm kiên nhẫn đón phong ba

 Nếu mùa sau ai tưụ trường hoan hỉ

Có nhớ một người mà đã  đi xa?

Nhắc lại chuyện xưa như khơi lại mối u tình đã chôn kín trong lòng, còn lại những thương nhớ không nguôi, gắn bó quê hương như nhắc lại lời của gió, của hương cuả cánh đồng ..một ân tình sâu sắc. Quê nhà giờ đây đã xa xôi trong nỗi nhớ, từ con đường làng nhỏ rộn tiếng chim kêu, bên giàn thiên lý thơm mùi hương vẫn còn đọng lại trong giấc mơ, niềm xót xa quặn thắt ,giọt lệ sầu thương lại tuông rơi :

Đêm ta ngủ mơ ngày về cố Quốc

Ôm quê hương nghe nức nở nghẹn ngào

Tiếng côn trùng nửa đêm về day dức

Điệu ru buồn nghe khác khỏai hư vô 

Tình cảm hướng về quê hương thiết tha, da diết, thích nghi với khuôn khổ đạo đức, phong tục, và nếp sống thực tế hằng ngày:

Ta mơ về Quảng Nam tha thiết

Dù ân tình ngày đó dưới đôi mươi

Nhưng ta đi mang yêu thương da diết

Đến muôn nơi vẫn tiếc nuối ngậm ngùi

 Ta mơ về hàng dừa xanh trước ngõ

Con chim non nhảy nhót hát trên cành

Tuổi ấu thơ ta thập thò đứng ngó

Sợ lại gần chim vỗ cánh bay nhanh

 Ta mơ thấy mảnh vườn cây trái chín

Trái đầy cành, nghe mát rượi đầu môi

Sân nhà ta hoa lá nở tuyệt vời

Giàn dạ lý, đưa hương như chờ đợi

 Ta mơ tới ngôi trường xưa thân ái

Nơi ngà ngọc, gói gém những ngây thơ

Nơi nầy đây, chôn dấu tuổi dại khờ

Thời mơ mộng, hỏi làm sao khỏi nhớ

                               Giấc mơ            

Thi nhân dễ cảm xúc trước thiên nhiên, Đà Nẵng đêm mưa nghe sông Hàn nước chảy đôi bờ, bến đò vắng khách, mảnh trăng sáng bên cầu, gợi hứng được nguồn thơ để nghe lòng xao xuyến, thố lộ tình yêu quê hương của kiếp người viễn xứ, tất cả chỉ còn như  một giấc mơ ?

103_0386Ta mơ về giòng sông Hàn- Đà nẵng

Sóng ngàn khơi vỗ lạnh dưới đêm mưa

Thương con đò nằm yên trên bến vắng

Lòng chợt buồn chẳng thấy bóng người xưa

 Xa bao năm biết nhớ mấy cho vừa

Nhớ kỷ niệm, nhớ từng câu chuyện cũ

Chiều sông Thu ai chờ ai.. mưa lũ

Nước xuôi dòng – sao máu chảy tim đau?

 Quê hương ơi, có phải ta gặp nhau

Mảnh trăng sáng bên cầu, quên không dễ

Ngôi sao hôm như mắt ta ngấn lệ

Muốn khóc bao nhiêu để thấy nhẹ lòng?

Ta đã về chưa Đất Mẹ thương mong?

Hay tỉnh giấc mới biết mình ảo mộng.         

                             Giấc mơ                                             

Vạn vật theo thời gian, không gian thay đổi không có gì là vĩnh viễn, con người là một điểm mong manh bé nhỏ trong cái bao la của thiên thể, cuộc đời đâu đẹp như hoa và mộng, giấc mơ nào rồi cũng qua….

Mùa xuân đầu em đến nơi đây

Tacoma năm đó tuyêt rơi đầy

Hun hút đêm ngày mưa với gió

Lạnh lùng bao phủ cả thân cây

 Em hỏi trời mây có buồn không?

Nàng xuân vắng bóng lạnh như đồng

Hoa xuân em thấy toàn là tuyết

Không thiệp mừng xuân chẳng rượu nồng

 Cái tết đầu tiên chao ôi vắng !

Nhà cửa buồn hiu chẳng họ hàng

Chỉ gọi chúc nhau bằng điện thọai

Đôi dòng thăm hỏi đón xuân sang

 

103_0385Thôi trách than chi xuân viễn xứ

Nỗi buồn gặm nhấm viết trong thư

Gởi về Quê Mẹ bao nhung nhớ

Còn lại yêu thương em cất giữ

                     Xuân Viễn Xứ

Thơ mang một nét đặc thù, một âm thanh, suy tưởng không lãng mạn sầu nhân thế, dù tả tình nhưng vẫn giữ được nét kín đáo của người Đông phương

Lỡ vương một chút hương mơ mộng

Nhung nhớ vạn lần thuở thương mong

Em về gõ cửa đời áo trắng

Tìm thoáng hương xưa chép vào lòng

                            Hương Xưa

Những năm “dưới mái trường XHCN” thế hệ trẻ đã bị nhồi nhét những bài học cách mạng. Cái ngây thơ và sự trong sáng của trẻ thơ, bị nhét đầy những hận thù làm “hư hại” tâm hồn. một thời bị kỳ thị phân biệt lý lịch, (cha anh là Mỹ-Ngụy). Sau 30 .4.1975 đời đã cho thế hệ chúng ta cay đắng, ngọt bùi để ta biết cảm nhận hạnh phúc và khổ đau, đã dạy cho ta biết thương yêu và thù ghét để cảm thông với xót xa dày vò thân phận. Nguyên Dã Quỳ viết về mẹ, hình ảnh mẹ Việt Nam thật tuyệt vời, mẹ đã dạy các con trong tình yêu và lễ giáo gia đình tổ tiên, xã hội có đổi thay theo một khuynh hướng chủ nghiã mới, nhưng bản sắc văn hoá ngàn đời của người Việt Nam được giữ mãi mãi, trong vòng tay yêu thương của mẹ, như xoa đi những phiền muộn cuộc đời, Tình mẹ gắn liền với quê hương, trở về với mẹ là trở về với đất nước và cội nguồn dân tộc

Vòng tay như chiếc nôi hồng

Mẹ ru con ngủ giấc nồng bình yên

Thương con mẹ chẳng quản phiền

Nuôi con khôn lớn mẹ hiền sướng vui

Dòng sông con nước trôi xuôi

Dòng đời có mẹ đắp bồi tình thương

Tảo tần một nắng hai sương

Hy sinh thầm lặng dọn đường con đi

Mẹ là nguyên lý diụ kỳ

Cho con dòng sửa từ khi chào đời

Cho con tất cả mẹ ơi

Khối tình mẹ kết gởi vào đời con

Canh khuya thức trắng hoa mòn

Đường chiều ngã bóng mẹ còn chờ mong..

Thế rồi, tóc mẹ hoa râm

Thế rồi con sáo sổ lồng bay xa..

Đêm nằm nghe hạt mưa sa

Mưa bao nhiêu hạt nhớ nhà bấy nhiêu

Tìm đâu để thấy mẹ yêu

Tìm đâu để thấy những chiều thiết tha!

Cho con vịn khúc câu ca

„Chim khôn nhớ cội, đò xa nhớ dòng..“

Về thôi, kẻo mẹ chờ mong

Lòng con dâng mẹ cánh hồng ngát hương 

                              Tình Mẹ

Chi DoPhần lớn đàn bà Việt Nam chịu khó đảm đang việc nhà, phản ảnh chân thành của nếp sống Việt, như cảnh „thân cò lặn lội bờ sông“ của bà Trần Tú Xương, bà Phan Bội Châu, bà Phan Châu Trinh đã hy sinh lo cho chồng con. Đàn bà miền Nam đã gánh những trọng trách khó khăn, Nguyên Dã Quỳ mô tả tình mẹ trên đôi vai gầy gồng gánh, phụng dưỡng mẹ già như „chuối ba hương“ và nuôi đàn con ăn học nên người, chắc chiêu từng nắm gạo để thăm chồng trong các trại tập trung trên núi rừng Tiên Lãnh

Khi nào con cũng cầu mong

Ba mẹ khoẻ mạnh cho lòng con yên

Ngày xưa bảo táp triền miên

Ba mẹ gánh chịu buồn riêng một mình

Quê hương khói lửa điêu linh

Hậu tàn cuộc chiến gia đình chia hai

Nợ nước nặng gánh đôi vai

Ba đi tù tội ngày mai đâu còn                                  

Một mình mẹ với đàn con

Tay bồng tay bế nỉ non thân cò

Mưa nguồn chớp biển mưa to

Cưu mang con nhỏ lại lo mẹ già

Trại tù ba ở nơi xa

Lặng lội rừng núi bôn ba đường dài

Đường đầu nguy hiểm chông gai

Hai vai gánh nặng. sớm mai dãi dầu

Vì đời tạo cảnh bể dâu

Nên mẹ gánh chụi buồn đau cũng đành

Thăm ba cả tấm lòng thành

Qùa là mắm gạo để dành chắc chiêu

Quê nhà mẹ tạm lều xiêu

Mẹ gầy tay bé cũng liều nuôi con

Tình chung mẹ giữ sắc son

Ngày ba về đến vẹn tròn ước mong

Chiều nay là mấy chục năm

Con ngồi nhớ lại mà lòng thây thương

Trải qua bao cảnh đoạn trường

Bao nhiêu biến cố tan thương đoạ đày

Ngậm ngùu tủi ngục đắng cay

Hy sinh chấp nhận, đong đầy tình yêu

Công cha nghĩa mẹ qía nhiều

Lòng con dâng kính vạn điều tri ân

Xin cho con được bội lần

Nói lời cảm tạ muôn ngàn biết ơn

                        Tạ ơn Mẹ

Tình cảm gắn bó mỗi lần mơ về quê hương, được khơi rộng theo mối tương quan giữa người với người trong xã hội, ăn nhịp bổn phận cá nhân với gia đình của con người trong xã hội  Tình cảm trở thành cao đẹp, tô đậm được ý nghiã quý báu của cuộc sống lời thơ chân thành, tha thiết vì quê hương.

Một thương xứ Quảng mặn mà

Dân hiền hiếu khách, thật thà thuỷ chung

Hai thương sông núi điệp trùng

Nhân tài lỗi lạc anh hùng đề tên

Ba thương ý chí vững bền

Dẫu đời cay đắng cũng nên kiên cường

Bốn thương chẳng ngại gió sương

Tóc mẹ điểm bạc, ruộng vườn quanh năm

Năm thương con nước bền bồng

Thuyền em sớm tối trên dòng sông Thu

Sáu thương câu hát mẹ ru…

Nhớ người xa xứ lời ru não nề

Bảy thương bên nớ- bên tê

Cái chi- răng rứa-tình quê đậm đà

Tám thương năm ngọn kiêu sa

Huyền dịu, duyên dáng, như là bức tranh

Chín thương xứ sở hiền lành

Khí hậu ấm áp- trời xanh hữu tình

Mười thương mì Quảng xứ mình

Ai về tôi gởi chút tình Quảng Nam

Mười thương về xứ Quảng

Nguyên Dã Quỳ là con cháu cựu học sinh Phan Châu Trinh tên thật  Phạm Nguyên Thu Thảo với nhiều bút hiệu: Thạch Thảo, Thi Thi, Apple, Thi Thiên, là thứ nữ của ông bà Phạm Hùng định cư ở Kent tiều bang Washington Staad, thi nhân cộng tác văn nghệ với nhiều tạp chí, nguyệt san ở Hoa Kỳ, là một bông hoa mới nở với hương sắc riêng, ý tưởng mới, với tuổi hoa niên đã có chổ đứng trong vườn hoa văn nghệ, thơ trong sáng không ước lệ khách sáo, nhưng mang tâm hồn giàu tình cảm và tin cậy cuộc đời,

Munich mùa đông 2004

Nguyễn Quý Đại

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s